Зүрх бол өдөр бүр амралтгүй ажиллаж, таны бүх эрхтнийг цусаар хангаж байдаг “амьд насос” юм. Гэхдээ стресс, хөдөлгөөний дутагдал, боловсруулсан хүнс, хэт их давс, сахар зэрэг нь цусан дахь холестерин ихсэх, судас нарийсах, даралт ихсэх, зүрхний ачаалал нэмэгдэх гол шалтгаан болдог.
Та өдөр тутмын хоолоороо зүрхээ хамгаалж чадна.
Ялангуяа байгалиасаа улаан өнгөтэй жимс, хүнсний ногоо нь зүрх судасны системд маш хүчтэй хамгаалалт үзүүлдэг. Учир нь эдгээр хүнсэнд:
- антиоксидант
- полифенол
- витамин C,A
- кали
- ликопин зэрэг бодисууд өндөр агуулагддаг.
Эдгээр нь судсыг эрүүл байлгах, үрэвслийг бууруулах, цусны урсгалыг сайжруулахад чухал үүрэгтэй.
1. Улаан манжин – Цусны эргэлтийг дэмжиж, даралт бууруулдаг байгалийн “судас тэлэгч”. Улаан манжин нь клиникд хамгийн их судлагдсан хүнснүүдийн нэг: судас тэлнэ, цусны урсгалыг сайжруулна, даралт бууруулахад тусална, зүрхэнд очих ачааллыг багасгана.
Хэрэглэх зөвлөгөө: Шүүс хэлбэрээр (бага хэмжээгээр), жигнэж эсвэл чанаад салатанд хийж идэхэд амттай.
Анхаарах зүйл: Улаан манжин нь байгалиасаа чихэрлэг тул чихрийн шижинтэй хүмүүс хэмжээг тохируулж хэрэглэх хэрэгтэй.
2. Улаан лооль –Улаан лооль нь ликопин гэх хүчтэй антиоксидантаар баялаг. Ликопин нь эсийн гэмтэл, судасны үрэвсэл, “муу” өөх тосыг бууруулахад чухал үүрэгтэй.
Ликопин зүрхэнд яаж тустай вэ?
- судасны ханын гэмтлийг багасгана
- холестерины исэлдэлтийг бууруулна
- атеросклероз (судасны хатуурал) үүсэх эрсдэлийг багасгана
Улаан лоолийг болгож хэрэглэхэд ликопин нь илүү сайн шимэгддэг. (Жишээ нь: лоолийн шөл, паста, соус)
3. Тарвас – Шингэн нөхөж, судасны уян хатан байдлыг дэмждэг. Тарвас бол зөвхөн зуны амттан биш. Энэ жимс нь:
- Усны агууламж өндөр→ шингэний тэнцвэрийг хадгална.
- Кали агуулна → даралтын зохицуулалтад тустай.
- Цитруллин хэмээх амин хүчилтэй → судасны үйл ажиллагааг эрүүл байлгана.
Хэрэв та амархан ядрах, халууцаж бие тавгүйрхэх, даралт хэлбэлзэх хандлагатай бол тарвас бага хэмжээгээр хэрэглэж болно.
4. Гүзээлзгэнэ, бөөрөлзгөнө – Антиоксидантын “хаан” жимснүүд
Жимснүүдийн дундаас улаан болон нил ягаандуу жимсүүд антоцианин нэртэй бодисоор баялаг байдаг. Антоцианин нь:
- үрэвслийг бууруулах
- судасны ханыг хамгаалах
- эсийн хөгшрөлтийг удаашруулах
- “муу” өөх тосыг багасгах үйлчилгээтэй гэдгээрээ онцлог.
Хэрэглэх санаа: тараг, овьёостой хольж, смүүти хийх, салат дээр нэмэх гэх мэт.
5. Интоор – Үрэвсэл дарах, зүрхний хэмийг дэмжихэд тусална. Интоор нь антиоксидант, калигаар баялаг, үрэвслийн эсрэг нэгдлүүд агуулдгаараа зүрхэнд ашигтай хүнсний нэг.
Дүгнэлт
Улаан өнгийн жимс, ногоо нь зүгээр нэг “өнгө үзэмж” биш —тэдгээрт агуулагдах ликопин, антоцианин, кали, витамин C зэрэг нь:
- Судас хамгаална
- Даралт тогтворжуулна
- Үрэвслийг бууруулна
- Цусны эргэлтийг сайжруулна
- Зүрхэнд ирэх ачааллыг багасгана
Тиймээс зүрхээ хайрлах хамгийн амттай арга бол улаан хүнсийг өдөр тутмын хоолондоо ухаалгаар нэмэх юм.
